Veľký Šturec (1010 m) to malownicza przełęcz w sercu Wielkiej Fatry na Słowacji, gdzie historia splata się z górską przyrodą. Leży na dawnym strategicznym szlaku łączącym środkową i północną Słowację, a dziś przyciąga turystów pieszych i rowerzystów szukających spokoju z dala od uczęszczanych tras.
Przełęcz rozdziela dorzecza Wagu na północy i Hronu na południu, tworząc naturalną bramę między dwoma odmiennymi krajobrazami. Po obu stronach spływają potoki o tej samej nazwie Šturec — jakby góra odbijała się w lustrze. Otoczenie porośnięte jest typowymi dla Wielkiej Fatry lasami, a w różnych porach roku przełęcz zmienia swój charakter: wiosną pachnie żywicą i świeżą zielenią, latem oferuje przyjemny cień, jesienią zaś mieni się złotem i rudością bukowych lasów.
Droga przez przełęcz ma dziś nawierzchnię szutrową i status drogi leśnej — obowiązuje ruch pieszy i rowerowy, bez samochodów. To wyjątkowy spokój, który trudno znaleźć gdzie indziej.
Jak dotrzećW końcowym okresie Słowackiego Powstania Narodowego partyzanci bronili tej przełęczy aż do połowy marca 1945 r., uniemożliwiając Niemcom połączenie sił z doliny Hronu z oddziałami na Liptowie — ślady dawnych umocnień można znaleźć na południowym skłonie przełęczy do dziś.
Źródło: Wikipedia (licencja CC BY-SA 4.0)